Nikogo zapewne nie zaskoczy, że najbezpieczniejszym lekiem przeciwbólowym w czasie ciąży jest paracetamol. Nasza rola nie powinna jednak ograniczać się do sięgnięcia po pierwsze lepsze opakowanie paracetamolu z półki. Poza przekazaniem pełnej informacji dotyczącej stosowania leku, warto pamiętać również o metodach niefarmakologicznych, które można zaproponować pacjentce, zachowując jednocześnie czujność z uwzględnieniem tzw. red flags.
Doustne leki przeciwbólowe
Kobiecie w ciąży możesz zaproponować:
- Paracetamol – zalecając jednocześnie dawkowanie 500-1000 mg do 4x na dobę,
- Ibuprofen – jako lek drugiego rzutu zalecając jednocześnie dawkowanie 200-400 mg do 3x na dobę.
Uwaga! Ibuprofen można stosować tylko w II trymestrze, czyli między 14. a 26. tyg. ciąży.
Wydając lek należy zaznaczyć pacjentce, żeby stosowała go w najniższej skutecznej dawce przez możliwie najkrótszy czas. Informacja dotycząca dawkowania jest bardzo ważna.
Metody niefarmakologiczne
Dla kobiet w ciąży istotne są informacje dotyczące metod niefarmakologicznych, z uwagi na powszechne obawy związane z przyjmowaniem jakichkolwiek leków w czasie ciąży. Metody niefarmakologiczne mogą realnie wesprzeć farmakoterapię, a nawet pomóc samodzielnie.
- Czytaj także: Kiedy ibuprofen jest lepszym wyborem niż paracetamol?
Do metod niefarmakologicznych łagodzenia bólu głowy należą:
- nawadnianie,
- przebywanie na świeżym powietrzu,
- przebywanie w ciemnym, dobrze przewietrzonym pokoju,
- odizolowanie od wszelkiego rodzaju bodźców dźwiękowych i wzrokowych,
- praktyki wyciszające i relaksacyjne,
- okłady na czoło,
- sen i odpoczynek,
- aromaterapia,
- ciepła kąpiel.
Objawy alarmowe
Pacjentkę w ciąży z bólem głowy należy szczegółowo dopytać o następujące kwestie:
- charakterystyka bólu – skieruj pacjentkę do lekarza jeśli ból jest nagły, bardzo intensywny, szybko narasta, bólowi towarzyszą inne objawy (np. zaburzenia widzenia, dezorientacja, osłabienie, gorączka, wymioty),
- towarzyszące nadciśnienie – pacjentkę, która deklaruje, że nie ma problemów z ciśnieniem lub nie wie o tym, możesz zaprosić do pokoju opieki farmaceutycznej i zaproponować wykonanie przez farmaceutę pomiaru ciśnienia tętniczego krwi. Wartość ciśnienia tętniczego krwi jest istotna w kontekście ewentualnego stanu przedrzucawkowego, który jest zagrożeniem zarówno dla matki, jak i dla dziecka,
- Niedawne urazy w obrębie głowy i szyi – są wskazaniem do konsultacji z lekarzem.
Podsumowanie
Pacjentce w ciąży z bólem głowy:
- zaproponuj bezpieczny lek i koniecznie zaznacz zasady prawidłowego dawkowania,
- przekaż, jakie są niefarmakologiczne sposoby na radzenie sobie z bólem głowy,
- zwróć uwagę na tzw. red flags i w razie potrzeby skieruj pacjentkę do lekarza.
Bibliografia
- https://www.mp.pl/pacjent/ciaza/przebiegciazy/75579,stan-przedrzucawkowy-i-rzucawka
- Phillips, K., Davison, J., & Wakerley, B. (2022). Headache in pregnancy: a brief practical guide. The British journal of general practice : the journal of the Royal College of General Practitioners, 72(725), 593–594. https://doi.org/10.3399/bjgp22X721457
https://naturemed.org/natural-remedies-for-headaches-in-pregnancy/